Ekonomik yaklaşım ilkesi çerçevesinde transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı

Abstract

Vergi yükümlüleri tarafından vergi matrahını azaltmak amacıyla vergiden kaçınma yollarına başvurulabilmektedir. Ekonomik yaklaşım ilkesi, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve işlemin gerçek mahiyetinin belirlenmesini ve vergiden kaçınmaya yönelik olarak tesis edilen işlem veya eylemin özündeki ekonomik gerçekliğin ortaya konulması sağlanır. Devletler gerek iç hukuk sistemlerinde gerekse de uluslararası teşkilatlarla ve diğer devletlerle gerçekleştirdikleri faaliyetlerle vergiden kaçınma hallerine ilişkin olarak önlemler alma amacı güderler. Kurumların da ilişkili kişilerle yaptıkları mal ve/veya hizmet alım satımı sebebiyle vergi matrahını azaltmalarını önlemek amacıyla hem uluslararası boyutta hem de iç hukuk sistemimizde birtakım düzenlemeler yapılmaktadır. Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 13. madde hükmünde yer alan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı düzenlemesi bu çerçevede ortaya çıkmıştır. Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı düzenlemesi, vergi yükümlüsü kurum tarafından ilişkili kişilerle gerçekleştirilen faaliyetler neticesinde vergi matrahının azaltılmasını önlemek için vergiyi doğuran olay veya işlemdeki gerçek mahiyetini belirlemeyi amaçlar. Bu nedenle transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı düzenlemesi ile vergi hukukumuzda yer alan ekonomik yaklaşım ilkesi yakından ilişkilidir. İşbu çalışmada da ekonomik yaklaşım ilkesi özelinde transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı düzenlemesi üzerinde durulacaktır.

Taxpayers may resort to tax avoidance methods to reduce their tax base. The economic approach principle in tax law provides for determining the economic subtance of the taxable event and related transactions, as well as revealing the economic substance underlying the essence of the transaction or action undertaken for the purpose of tax avoidance. States aim to take measures against tax avoidance both within their domestic legal systems and through activities carried out in cooperation with international organizations and other states. To prevent corporations from reducing their tax base through transactions with related parties involving the purchase and/or sale of goods and services, various regulations have been implemented both at the international level and within domestic law. The regulation on disguised income distribution via transfer pricing, stipulated in article 13 of the Turkish Corporate Tax Law, emerged within this context. The regulation on disguised income distribution via transfer pricing aims to determine the economic substance of the taxable event and related transactions to prevent the reduction of the tax base as a result of transactions conducted by the taxpayer entity with related parties. Therefore, the regulation on disguised income distribution via transfer pricing is closely related to the principle of the economic approach in tax law. This study focuses on the regulation of disguised profit distribution through transfer pricing, particularly in the context of the principle of the economic approach.