Çatışma sonrası kentlerde rejeneratif süreklilik: Kamusallık, kentsel müşterekler ve çatışma duyarlı normatif öncelikler

Abstract

Bu çalışma, çatışma sonrasında fiziksel yıkımın, kurumsal çözülmenin, meşruiyet krizinin ve topluluklar arası güven kaybının sürdüğü kentlere odaklanmaktadır. Temel araştırma sorusu, bu kentlerde rejeneratif sürekliliğin hangi toplumsal, kurumsal ve ilişkisel koşullar altında kurulabileceğidir. Çalışma, literatüre dayalı kuramsal-kavramsal bir araştırma olarak rejeneratif tasarım, kamusallık ve katılım, kentsel müşterekler ve çatışma sonrası literatürlerini sekiz aşamalı Kavramsal Çerçeve Çözümlemesi aracılığıyla bütünleştirmektedir. Altıncı aşamadaki sentez ve yeniden sentez işlemi, kırılganlık kümesi → süreklilik bileşeni → işleyiş mekanizması → normatif öncelik zincirine dayanan mekanizma temelli normatif türetimle genişletilmiştir. Çözümleme, kamusallık ile kentsel müşterekler arasındaki ilişkinin rejeneratif sürekliliğin üç bileşenini birlikte açıklayan temel analitik bağı oluşturduğunu göstermektedir: toplumsal sahiplenme ve meşruiyet, bakım ve işletme sürekliliği, kurumsallaşma ve yönetişim kapasitesi. Çatışma sonrası sorun alanları, baskın zayıflatma etkilerine göre üç kırılganlık kümesinde düzenlenmiştir: kamusal meşruiyet ve temsiliyet kırılganlığı; kurumsal işleyiş ve işletme sürekliliğindeki kırılganlık; ilişkiye bağlı güven ve kolektif eylem kırılganlığı. Kümeler, baskın biçimde zayıflattıkları süreklilik bileşenleri ile ilgili kamusal, kurumsal ve ilişkisel işleyiş mekanizmalarıyla ilişkilendirilmiştir. Bu eşleştirme sonucunda altı çatışma duyarlı normatif öncelik türetilmiştir: kapsayıcı erişim, müzakereci kapasite, yönetişimsel hesap verebilirlik, çok ölçekli eş güdüm, ortak işletme sürekliliği ve ilişkiye bağlı güven inşası. Çalışma, meşruiyet, bakım ve işletme, yönetişim ve güven ilişkilerini geri izlenebilir bir türetim düzeninde bir araya getirerek bağlamsal değerlendirme ve önceliklendirmeye açık, analitik olarak temellendirilmiş bir normatif çerçeve sunmaktadır.

This study focuses on post-conflict cities where physical destruction, institutional disintegration, a legitimacy crisis, and loss of trust between communities persist. It asks under what social, institutional, and relational conditions regenerative continuity can be established. As a literature-based theoretical and conceptual study, it integrates regenerative design, publicness and participation, urban commons, and post conflict literature through an eight-phase Conceptual Framework Analysis. The sixth phase extends synthesis and resynthesis through mechanism-based normative derivation: vulnerability cluster → continuity component → mechanism → normative priority. Publicness and urban commons form the central analytical link explaining three components of regenerative continuity: social ownership and legitimacy, continuity of maintenance and operation, and institutionalization and governance capacity. Post-conflict problem areas were grouped into three vulnerability clusters according to their dominant weakening effects: vulnerability in public legitimacy and representation; vulnerability in institutional functioning and continuity of operation; and vulnerability in relationship-based trust and collective action. Each cluster was linked to the continuity components most strongly weakened by its problem areas and to related public, institutional, and relational mechanisms. This matching yielded six conflict-sensitive normative priorities: inclusive access, deliberative capacity, governance accountability, multiscalar coordination, continuity of shared operation, and relationship-based trust-building. The study brings legitimacy, maintenance and operation, governance, and trust together within a traceable derivation structure and proposes an analytically grounded normative framework open to contextual evaluation and prioritization.