Psikologların iş doyumu ve kişilik özelliklerinin mesleki tükenmişlik düzeyleri ile ilişkisi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, İstanbul'da psikoterapi merkezlerinde çalışan psikologların iş doyumu ve kişilik özelliklerinin mesleki tükenmişlik düzeylerini yordayıp yordamadığını incelemektir. Araştırmanın çalışma evreni 2023 yılında İstanbul ilinde psikoterapi merkezlerinde çalışan psikologlardan oluşmaktadır. Çalışma örneklemi ise bu evrenden kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen 240'ı kadın (%68,2), 112'si erkek (%31,8), toplam 352 psikologdan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak "İş Doyumu Ölçeği", "On Maddeli Kişilik Ölçeği", "Tükenmişlik Ölçeği Kısa Formu", araştırmacı tarafından hazırlanan Sosyo-demografik Bilgi Formu ve Gönüllü Onam Formu kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler bağımsız örneklem t testi, ANOVA testi, korelasyon ve regresyon analizi kullanılarak incelenmiştir. Araştırmaya katılan bireylerin iş doyumu, kişilik özellikleri ve tükenmişlik düzeyleri değerlendirildiğinde; iş doyumu ile tükenmişlik arasında negatif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Kişilik özellikleri ile iş doyumu arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Kişilik özellikleri ile tükenmişlik arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu açığa çıkmıştır. Araştırma sonucunda, iş doyumu ve kişilik özellikleri arasından sorumluluk ve dışa dönüklüğün tükenmişlik üzerinde anlamlı bir yordayıcı rolü bulunmuştur. Bunun yanında sosyodemografik özelliklere göre de psikologların iş doyumu, kişilik özellikleri ve tükenmişlikleri istatistiki olarak anlamlı fark göstermiştir.

This study aimed to examine effects of job satisfaction and personality traits on job burnout in psychologists. The research group consists of 352 psychologists including 240 (68,2%) female and 112 (31,8%) male, working in psychotherapy centers in Istanbul in 2023. The study group was reached using convenient sampling method. In the research, Job Satisfaction Scale, Ten-Item Personality Inventory, The Burnout Measure Short Version, Sociodemographic Information Form prepared by the researcher and Voluntary Consent Form were used as a data collection. In the study, independent groups t-test, ANOVA, correlation and multiple linear regression analysis were used. Significant relationships were found between the variables determined in consequence of the study and job burnout. When there is a negative significant relationship job satisfaction and job burnout; a positive and significant relationship was found between personality traits and job satisfaction. Personality traits and job burnout had a negative and statistically significant relationship. In the research, job satisfaction and personality traits that include conscientiousness and extraversion predicted job burnout. While focused on the sociodemographic characteristics of psychologists, job satisfaction, personality traits and job burnout showed a statistically significant difference.